Επιχειρηματικότητα

Πρόλογος

1ο ΜΕΡΟΣ – ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

1. ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Το θεωρητικό πλαίσιο της επιχειρηματικότητας Το προφίλ του επιχειρηματία Οι εφαρμογές της επιχειρηματικότητας Είδη και μορφές επιχειρηματικότητας Τύποι επιχειρήσεων Σύγχρονες τάσεις στην επιχειρηματικότητα Πρακτικές εφαρμογές2. ΤΥΠΟΛΟΓΙΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΩΝ Εισαγωγή Θεωρητικές προσεγγίσεις και κύριες τυπολογίες επιχειρηματιών Τυπολογίες με βάση τα κίνητρα και τα δημογραφικά χαρακτηριστικά Τυπολογίες με βάση τη στρατηγική και το στυλ ηγεσίας Τυπολογίες με βάση τον κοινωνικό προσανατολισμό Τυπολογίες με βάση το επιχειρηματικό μοντέλο και το μέγεθος της επιχείρησης Κλασικές τυπολογίες: προσέγγιση Redlich Σύγχρονοι τύποι επιχειρηματιών Γνωστική τυπολογία και αιτιολογικό στυλ Η σχέση τυπολογίας επιχειρηματία και επιχειρηματικής στρατηγικής Εμπειρικά ευρήματα και εφαρμογές των τυπολογιών Μελέτη περίπτωσης3. ΝΕΟΦΥΕΙΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Εισαγωγή Ορισμός και πλαίσιο νεοφυούς επιχείρησης Χαρακτηριστικά νεοφυούς επιχείρησης Προφίλ startuper–ιδρυτή νεοφυούς επιχείρησης Κύκλος ζωής νεοφυών επιχειρήσεων Θεωρητικά μοντέλα κύκλου ζωής startups Μορφές χρηματοδότησης νεοφυών επιχειρήσεων Οι προκλήσεις των νεοφυών επιχειρήσεων Μελέτη περίπτωσης4. ΟΜΑΔΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Ορισμός και πλαίσιο ομαδικής επιχειρηματικότητας Ο ομαδικός επιχειρηματίας: προσωπικότητα και βασικά χαρακτηριστικά Ο ρόλος της ετερογένειας στην καινοτομία ομαδικών επιχειρηματικών ομάδων Ομαδική επιχειρηματικότητα στο ψηφιακό περιβάλλον Οι σύγχρονες ψηφιακές τεχνολογίες στην ομαδική επιχειρηματικότητα Σύγχρονα χρηματοδοτικά μοντέλα Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα της ομαδικής επιχειρηματικότητας Μοντέλο SOAR στη συνεργασία ομάδας Μελέτη περίπτωσης5. ΕΝΔΟ-ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Ορισμός και θεωρητικό πλαίσιο της ενδο-επιχειρηματικότητας Χαρακτηριστικά του ενδο-επιχειρηματία και τύποι ενδο-επιχειρηματικής δράσης Προκλήσεις και εμπόδια της ενδο-επιχειρηματικότητας Ενδο-επιχειρηματικότητα, καινοτομία και διαχείριση κρίσεων Εφαρμογές και παραδείγματα ενδο-επιχειρηματικότητας στην πράξη Παραδείγματα ενδο-επιχειρηματικότητας Διακεκριμένοι ενδο-επιχειρηματίες ανά κλάδο

2ο ΜΕΡΟΣ – ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΚΟΙΝΩΝΙΑ

6. ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Ορισμοί και αποσαφήνιση πλαισίου Μορφές κοινωνικής επιχειρηματικότητας Τάσεις και προκλήσεις της κοινωνικής επιχειρηματικότητας Παραδείγματα κοινωνικών επιχειρήσεων Κοινωνική καινοτομία, μάρκετινγκ ΜΚΟ και κοινωνική αλλαγή7. ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Εισαγωγή Ορισμός και εννοιολογικό πλαίσιο Δομικά χαρακτηριστικά των οικογενειακών επιχειρήσεων Οργανωσιακά χαρακτηριστικά και ηγεσία Θέματα ηγεσίας στις οικογενειακές επιχειρήσεις Η εταιρική διακυβέρνηση στις οικογενειακές επιχειρήσεις Προκλήσεις, συγκρούσεις και διαδοχή Το χάσμα γενεών και η αντίσταση στην αλλαγή Η διαδοχή ως κρίσιμος παράγοντας βιωσιμότητας Κοινωνική, πολιτισμική και θεσμική διάσταση Γυναίκα και οικογενειακή επιχείρηση Οικογενειακή επιχείρηση στην Ελλάδα Μελέτες περίπτωσης8. ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΦΥΛΟ Εισαγωγή Εννοιολογικό και ιστορικό πλαίσιο Προκλήσεις και εμπόδια στη γυναικεία επιχειρηματικότητα Πρόσβαση σε χρηματοδοτικούς πόρους Οικογενειακές υποχρεώσεις και επιχειρηματική δραστηριότητα Το φαινόμενο της γυάλινης οροφής Συμπερίληψη και διακρίσεις Πολιτισμικές επιρροές και κοινωνικά πρότυπα Διεθνείς τάσεις και νέες ταυτότητες στην επιχειρηματικότητα Η περίπτωση της Γερμανίας Γυναικεία επιχειρηματικότητα στο Ιράν Φύλο, ταυτότητα και επιχειρηματικότητα: LGBTQ+ και τρανς εμπειρίες Μελέτες περίπτωσης9. ΠΡΑΣΙΝΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ (Εφαρμογές στον τουρισμό) Εισαγωγή Πράσινη ανάπτυξη και πράσινη επιχειρηματικότητα Εφαρμογές πράσινης ανάπτυξης και επιχειρηματικότητας στον τουρισμό Πράσινη καινοτομία και τουρισμός Πράσινα επιχειρηματικά προγράμματα στην Ελλάδα Συνθήκες προς μία πράσινη τουριστική οικονομία Μελέτες περίπτωσης10. ΑΝΑΓΕΝΝΗΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ Εισαγωγή Θεωρητικό πλαίσιο αναγεννητικών επιχειρηματικών μοντέλων Διαφορές με παραδοσιακά και κυκλικά μοντέλα Στρατηγικές αναγεννητικής επιχειρηματικότητας Μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) και αναγεννητική επιχειρηματικότητα Χαρακτηριστικά και οικονομικός ρόλος των ΜμΕ Μετάβαση των ΜμΕ σε αναγεννητικά μοντέλα: προϋποθέσεις, προκλήσεις και ευκαιρίες Προκλήσεις μετάβασης στην αναγεννητική επιχειρηματικότητα Μελέτες περίπτωσης

3ο ΜΕΡΟΣ – ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΣΤΟ ΨΗΦΙΑΚΟ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ

11. ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΟ ΕΜΠΟΡΙΟ Εισαγωγή Εννοιολογικό πλαίσιο Τα οφέλη του ηλεκτρονικού εμπορίου για τις επιχειρήσεις Κίνητρα ώθησης ηλεκτρονικών συναλλαγών Ηλεκτρονικό εμπόριο και επιχειρηματικά μοντέλα Ηλεκτρονικό εμπόριο και υπολογιστική νέφους (cloud computing) Πρακτικές εφαρμογές ηλεκτρονικής επιχειρηματικότητας Ηλεκτρονικό μαγαζί (e-shop) Ηλεκτρονική προμήθεια και διαχείριση προμηθειών (e-procurement) Ηλεκτρονικά εμπορικά κέντρα (e-mall) και ψηφιακά marketplaces Ενιαίες ψηφιακές πλατφόρμες αναφορών και διαλειτουργικότητα (one stop reporting) Ηλεκτρονικές υπηρεσίες στήριξης επιχειρηματικότητας και χρηματοδότηση Μελέτη περίπτωσης12. ΧΡΗΜΑΤΟΟΙΚΟΝΟΜΙΚΗ ΤΕΧΝΟΛΟΓΙΑ – FINTECH Εισαγωγή Ορισμοί, εξέλιξη και θεμελιώδεις αρχές της fintech Η εξέλιξη της fintech Θεμελιώδεις αρχές της fintech Μοντέλα χρηματοοικονομικής διαμεσολάβησης και συναλλαγών Εφαρμογές, πλατφόρμες και παραδείγματα fintech Χαρακτηριστικά και τάσεις των εφαρμογών fintech Fintech και επιχειρηματικά οικοσυστήματα Έρευνα για την επίδραση της fintech στην επιχειρηματικότητα Ευρήματα και συζήτηση Μελέτη περίπτωσης13. ΨΗΦΙΑΚΟΣ ΜΕΤΑΣΧΗΜΑΤΙΣΜΟΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Εισαγωγή Ορισμοί και πλαίσιο ψηφιακού μετασχηματισμού Μοντέλα ψηφιακού μετασχηματισμού Technology Acceptance Model Digital Transformation Maturity Concept Ψηφιακά κανάλια διανομής στον κλάδο των υπηρεσιών Ψηφιακά κανάλια διανομής και νέα προϊόντα Συμπληρωματικά έσοδα (Ancillaries) Μεταβλητά αδιαφανή προϊόντα (Variable Opaque Products) Μελέτη περίπτωσης14. ΨΗΦΙΑΚΗ ΚΑΙΝΟΤΟΜΙΑ ΚΑΙ ΑΝΘΕΚΤΙΚΟΤΗΤΑ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Εισαγωγή Ψηφιακές τεχνολογίες και επιχειρησιακές λειτουργίες Εφαρμογές βασικών τεχνολογιών σε επιχειρησιακούς κλάδους Επιχειρησιακή ανθεκτικότητα: ορισμοί και πλαίσιο Η ψηφιακή μετάβαση για την ανθεκτικότητα των επιχειρήσεων Εφαρμογές της ψηφιακής μετάβασης στις επιχειρήσεις Πρακτικές και στρατηγικές επιτυχούς ψηφιακής μετάβασης Παραδείγματα εφαρμογής ψηφιακής μετάβασης Παραδείγματα εφαρμογής της ψηφιακής μετάβασης στον κλάδο της φιλοξενίας Προκλήσεις και εμπόδια στην ψηφιακή μετάβαση των επιχειρήσεων φιλοξενίας Βέλτιστες πρακτικές για τον ψηφιακό μετασχηματισμό στον ξενοδοχειακό κλάδο Μελέτη περίπτωσης15. ΨΗΦΙΑΚΕΣ ΠΛΑΤΦΟΡΜΕΣ, ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΗ ΑΝΑΠΤΥΞΗ ΚΑΙ ΕΤΑΙΡΙΚΗ ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΕΥΘΥΝΗ Εισαγωγή Η ψηφιακή εξέλιξη στον κλάδο των υπηρεσιών Η σημασία των αξιολογήσεων των πελατών στις επιχειρήσεις φιλοξενίας Οι ψηφιακές πλατφόρμες στην επιχειρηματική ανάπτυξη Βελτίωση υπηρεσιών μέσω ψηφιακών τεχνολογιών Παραδείγματα καλών πρακτικών Ψηφιακές πλατφόρμες και εταιρική κοινωνική ευθύνη (ΕΚΕ) Μελέτη περίπτωσης

4ο ΜΕΡΟΣ - ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΔΙΟΙΚΗΣΗ

16. Η ΔΙΟΙΚΗΣΗ ΑΝΘΡΩΠΙΝΟΥ ΔΥΝΑΜΙΚΟΥ Εισαγωγή Επιλογή, ένταξη και ενσωμάτωση ανθρώπινου δυναμικού Εκπαίδευση και ανάπτυξη ανθρώπινου δυναμικού Κίνητρα και σχεδιασμός εργασίας Το μοντέλο χαρακτηριστικών εργασίας Συμμετοχική διοίκηση και αξιολόγηση απόδοσης Εμπιστοσύνη και συνεργατικότητα σε ομάδες έντασης γνώσης Ο ρόλος της αυτονομίας, της ανταπόκρισης και της ευθύνης στην παραγωγικότητα Θεωρίες παρακίνησης στη Διοίκηση Ανθρώπινου Δυναμικού Μελέτη περίπτωσης17. Η ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΠΡΟΣΕΓΓΙΣΗ ΤΗΣ ΗΓΕΣΙΑΣ Εισαγωγή Ηγεσία και μάνατζμεντ Ηγεσία και επικοινωνία Συναισθηματική νοημοσύνη και μετασχηματιστική ηγεσία Ηγεσία και οργανωσιακή αποτελεσματικότητα Η προσέγγιση της ηγεσίας βάσει ύφους Το διοικητικό πλέγμα (managerial grid) Η ηγεσία στο πλαίσιο του επιστημονικού μάνατζμεντ Η ηγεσία ως λειτουργία κατάστασης και προσαρμογής Ηγεσία ως δίκτυο σχέσεων – Θεωρία LMX Ηγεσία και λήψη αποφάσεων Σύγχρονη διοικητική εφαρμογή των κλασικών μοντέλων ηγεσίας Μελέτη περίπτωσης18. Η ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΏΝ ΕΣΟΔΩΝ Εισαγωγή Η διαχείριση εσόδων στον τουρισμό και τις μεταφορές Εφαρμογή διαχείρισης εσόδων στα ξενοδοχεία Εφαρμογή διαχείρισης εσόδων στις αεροπορικές εταιρείες Διαχείριση εσόδων σε άλλες τουριστικές επιχειρήσεις μεταφορών Βασικές αρχές οικονομικής θεωρίας στη διαχείριση εσόδων Οικονομικό πλεόνασμα Το σημείο ισορροπίας και η διαμόρφωση τιμών Από τη στατική ισορροπία στη δυναμική τιμολόγηση Παραδείγματα από τον τουριστικό τομέα Μοντέλα και έννοιες της διαχείρισης εσόδων Τμηματοποίηση και διαφορισμός τιμών Ο κανόνας του Littlewood Το μοντέλο EMSR Δυναμική τιμολόγηση και μοντέλα πρόβλεψης Μοντέλα επιλογής καταναλωτή (customer choice models) Περιορισμοί και πραγματικές προκλήσεις εφαρμογής Ειδικά θέματα διαχείρισης εσόδων Πληροφοριακά συστήματα και τεχνολογίες στη διαχείριση εσόδων Εξειδικευμένα πληροφοριακά συστήματα: RMS, PMS, GDS Ανάλυση μεγάλων δεδομένων και πρόβλεψη ζήτησης Τεχνητή νοημοσύνη και μηχανική μάθηση στα RMS Πλατφόρμες και παγκόσμιοι πάροχοι RM τεχνολογιών Ενσωμάτωση τεχνολογίας και επιχειρησιακής στρατηγικής Συμπληρωματικά έσοδα (ancillary revenues) Στρατηγική κατάτμησης προϊόντος (unbundling) και τιμολογιακή ευελιξία Κατηγοριοποίηση συμπληρωματικών εσόδων Τεχνολογική υποστήριξη και εξατομίκευση Στρατηγικά οφέλη και εφαρμογές Bασικοί δείκτες απόδοσης και διαχείριση εσόδων Ο ρόλος των KPIs στη χάραξη στρατηγικής διαχείρισης εσόδων Ο ρόλος του αναλυτή διαχείρισης εσόδων (revenue management analyst) Γνώση της αγοράς και αντιλήψεις των πελατών Πρακτικές εφαρμογές διαχείρισης εσόδων σε αεροπορικές εταιρείες Ομαδοποίηση πτήσεων (flight clustering) Παρακολούθηση απόδοσης πτήσεων (flight performance monitoring) Εντοπισμός κρίσιμων καταστάσεων (critical situation identifiers)19. Η ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΔΙΑΣΤΑΣΗ ΤΟΥ ΨΗΦΙΑΚΟΥ ΜΑΡΚΕΤΙΝΓΚ Εισαγωγή Εννοιολογικό πλαίσιο Το ψηφιακό μάρκετινγκ ως διοικητική πρακτική και επιχειρησιακή λειτουργία Εφαρμογές του ψηφιακού μάρκετινγκ στις επιχειρήσεις Μάρκετινγκ μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου (email marketing) Μάρκετινγκ μέσων κοινωνικής δικτύωσης (Social Media Marketing – SMM) Βελτιστοποίηση στις μηχανές αναζήτησης Search Engine Optimization – SEO) Μάρκετινγκ μηχανών αναζήτησης (Search Engine Marketing – SEM) Affiliate marketing Στοχευμένη διαφήμιση pay-per-click (PPC) Διαφήμιση μέσω ad banners / αλληλεπιδραστική διαφήμιση Πλεονεκτήματα και μειονεκτήματα του ψηφιακού μάρκετινγκ Τα δίκτυα ασφαλείας Η τεχνητή νοημοσύνη στο ψηφιακό μάρκετινγκ Μελέτη περίπτωσης20. Η ΚΟΙΝΩΝΙΚΗ ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΠΕΛΑΤΕΙΑΚΩΝ ΣΧΕΣΕΩΝ Εισαγωγή Τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης στη διαχείριση πελατειακών σχέσεων Αεροπορικές εταιρείες και μέσα κοινωνικής δικτύωσης Μελέτη περίπτωσης

5ο ΜΕΡΟΣ – ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ, ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ

21. ΤΟΥΡΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΟ ΕΠΙΧΕΙΡΕΙΝ Εισαγωγή Εννοιολογικό πλαίσιο Η ιστορική εξέλιξη του τουρισμού Ο τουρισμός ως ανθρωπογεωγραφικό φαινόμενο Ο τουρισμός ως οικονομική δραστηριότητα Η σημασία του τουρισμού στην εθνική οικονομία Οι τουριστικές επιχειρήσεις Η απασχόληση στον τουρισμό και τη φιλοξενία Διοίκηση, πολιτική και ανάπτυξη του τουρισμού Τουρισμός – Παρόν και μέλλον Διαμονή και διανομή Βιωσιμότητα, ανθεκτικότητα και μελλοντικές τάσεις Μελέτες περίπτωσης22. ΜΙΚΡΟΜΕΣΑΙΕΣ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΕΣ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Εισαγωγή Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις στον ελληνικό τουρισμό Προβλήματα και αδυναμίες των μικρομεσαίων τουριστικών επιχειρήσεων στην Ελλάδα Πολιτική ενίσχυσης των τουριστικών μικρομεσαίων επιχειρήσεων Η στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ανάπτυξη της επιχειρηματικότητας Οι τουριστικές ΜμΕ σε συνθήκες κρίσης Προτάσεις πολιτικής23. ΧΡΗΜΑΤΟΔΟΤΙΚΑ ΕΡΓΑΛΕΙΑ ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΩΝ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΩΝ Εισαγωγή Προϋποθέσεις και κριτήρια ένταξης σε χρηματοδοτικά εργαλεία Οι κύριες κατηγορίες χρηματοδοτικών εργαλείων ΕΣΠΑ 2021–2017 Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) Αναπτυξιακός Νόμος 4887/2022 Τραπεζική χρηματοδότηση και ευρωπαϊκοί πόροι Εναλλακτικά και ιδιωτικά χρηματοδοτικά εργαλεία Ρευστότητα και στάδια εκταμίευσης χρηματοδοτήσεων Η επίδραση των κρίσεων στη χρηματοδότηση του τουριστικού τομέα Μελέτη περίπτωσης24. ΤΟΥΡΙΣΤΙΚΗ ΨΗΦΙΑΚΗ ΜΙΚΡΟΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ (Οι πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης) Εισαγωγή Οικονομία διαμοιρασμού και ανατρεπτική καινοτομία Η βραχυχρόνια μίσθωση Η έννοια της μικροεπιχειρηματικότητας στον κλάδο του τουρισμού και στη βραχυχρόνια μίσθωση Πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης και μικροεπιχειρηματικότητα Ο ρόλος του μικροεπιχειρηματία οικοδεσπότη Αλληλεπίδραση οικοδεσπότη και φιλοξενούμενου Προσέγγιση κανονιστικού πλαισίου για τον αντίκτυπο της Airbnb στους τουριστικούς προορισμούς25. ΕΠΙΧΕΙΡΗΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ ΚΑΙ ΕΚΠΑΙΔΕΥΣΗ Εισαγωγή Η επιχειρηματικότητα ως διαδικασία μάθησης και γνώσης Η ευρωπαϊκή πολιτική για την επιχειρηματική εκπαίδευση Η επιχειρηματικότητα στην ανώτατη εκπαίδευση Διά βίου μάθηση και επιχειρηματικότητα Εφαρμογές επιχειρηματικής εκπαίδευσης στην Ελλάδα Εκπαιδευτικοί και καινοτόμες παιδαγωγικές προσεγγίσεις στην επιχειρηματική εκπαίδευση Μελέτη περίπτωσης