Βιώσιμη Λογιστική και Λογοδοσία

Λίστα σχημάτων

Λίστα πινάκων

Ευχαριστίες

Σχετικά με τους συγγραφείς

Πρόλογος ελληνικής έκδοσης

Εισαγωγή στην ελληνική έκδοση. Βιώσιμη λογιστική και λογοδοσία στην Ευρωπαϊκή Ένωση και στην Ελλάδα: Επισκόπηση των Ευρωπαϊκών Προτύπων Υποβολής Εκθέσεων Βιωσιμότητας

Κεφάλαιο 1: Εισαγωγή στη βιώσιμη λογιστική και λογοδοσία

1.1 Εισαγωγή στο περιεχόμενο και τη δομή του βιβλίου

1.2 Σημείωση για τους διδάσκοντες

1.3 Επίλογος

ΜΕΡΟΣ Ι: Θεωρητικό και ιστορικό υπόβαθρο

Κεφάλαιο 2: Ιστορικό υπόβαθρο και παγκόσμιο πλαίσιο

2.1 Βιωσιμότητα και βιώσιμη ανάπτυξη

2.1.1 Βασικές έννοιες

2.1.2 Οι Στόχοι Βιώσιμης Ανάπτυξης (ΣΒΑ) των Ηνωμένων Εθνών

2.1.3 Σύντομο ιστορικό

2.1.4 Αμφισβητούμενες έννοιες

2.1.5 Το οικονομικό μοντέλο «ντόνατ»

2.2 Βιωσιμότητα και οικονομία

2.2.1 Καπιταλισμός

2.2.2 Παγκοσμιοποίηση

2.3 Βιωσιμότητα και οργανισμοί

2.3.1 Οι οργανισμοί και το πλαίσιο αναφοράς τους

2.3.2 Επιπτώσεις και αλληλεξαρτήσεις των οργανισμών

2.3.3 Γραμμική και κυκλική οικονομία

2.3.4 Ο ρόλος των οργανισμών στη διαμόρφωση του πλαισίου

2.4 Βιώσιμη λογιστική και λογοδοσία

2.4.1 Προβλήματα της παραδοσιακής λογιστικής

2.4.2 Ο ρόλος της λογιστικής στη μετάβαση προς τη βιωσιμότητα

2.4.3 Πρακτικές βιώσιμης λογιστικής και λογοδοσίας

2.4.4 Το λογιστικό επάγγελμα

2.5 Βιώσιμη λογιστική σε διαφορετικά οργανωτικά περιβάλλοντα

2.5.1 Οργανισμοί του ιδιωτικού τομέα

2.5.2 Οργανισμοί του δημόσιου τομέα

2.5.3 Ο τρίτος τομέας

2.5.4 Τα διάφορα οργανωτικά περιβάλλοντα συνοπτικά

2.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 3: Λογοδοσία, ενδιαφερόμενα μέρη, ουσιαστικότητα και εξωτερικότητες

3.1 Λογοδοσία

3.1.1 Τι είναι η λογοδοσία;

3.1.2 Νομικό και ηθικό καθήκον

3.1.3 Κοινωνική άδεια λειτουργίας και νομιμότητα

3.1.4 Λογοδοσία και κοινωνική επιχειρησιακή άδεια

3.1.5 Η διεύρυνση της λογοδοσίας

3.1.6 Σε ποιους λογοδοτεί ένας οργανισμός;

3.2 Ενδιαφερόμενα μέρη

3.2.1 Χαρτογράφηση των ενδιαφερομένων μερών: Ποια είναι τα ενδιαφερόμενα μέρη ενός οργανισμού;

3.2.2 Σημασία των ενδιαφερόμενων μερών: Δύναμη, νομιμότητα και αναγκαιότητα

3.2.3 Συμμετοχή και διαχείριση των ενδιαφερόμενων μερών

3.2.4 Ενδιαφερόμενα μέρη και λογοδοσία σε διαφορετικά είδη οργανισμών

3.2.5 Λογοδοσία προς ενδιαφερόμενα μέρη: Αλλά για ποια θέματα;

3.3 Ουσιαστικότητα

3.3.1 Ουσιαστικές επιπτώσεις και δεσμοί εξάρτησης

3.3.2 Η ουσιαστικότητα είναι υποκειμενική

3.3.3 Ουσιαστικότητα και υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας

3.4 Εξωτερικότητες

3.4.1 Οι εξωτερικότητες και η σχέση τους με τη βιώσιμη λογιστική και λογοδοσία

3.4.2 Λογιστική των εξωτερικοτήτων

3.4.3 Ουσιαστικότητα και εξωτερικότητες

3.5 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

ΜΕΡΟΣ II: Λογιστική προσέγγιση στη βιωσιμότητα

Κεφάλαιο 4: Βιώσιμη διοικητική λογιστική και έλεγχος

4.1 Εισαγωγή στη διοικητική λογιστική και έλεγχο

4.2 Διοικητική λογιστική και έλεγχος και η σύνδεσή της με τη βιωσιμότητα

4.2.1 Ορισμός βιώσιμης διοικητικής λογιστικής και ελέγχου

4.2.2 Ποικιλομορφία των πρακτικών βιώσιμης διοικητικής λογιστικής και ελέγχου

4.2.3 Εγγενής ευελιξία των πρακτικών βιώσιμης διοικητικής λογιστικής και ελέγχου

4.2.4 Σύνοψη της έννοιας της βιώσιμης διοικητικής λογιστικής και ελέγχου

4.3 Μερικά εργαλεία και πρακτικές της βιώσιμης διοικητικής λογιστικής

4.3.1 Κοστολόγηση ροής υλικών

4.3.2 Αξιολόγηση του κύκλου ζωής

4.3.3 Κοινωνική απόδοση των επενδύσεων

4.3.4 Αξιολόγηση βιώσιμων επενδύσεων

4.3.5 Βασικοί δείκτες απόδοσης (KPI)

4.3.6 Λογιστική κόστους

4.3.7 Σύνοψη εργαλείων και πρακτικών

4.4 Βιώσιμη διοικητική λογιστική και έλεγχος: Βασικές παράμετροι

4.4.1 Επίπεδο της ανάλυσης: Τι είδους οντότητα αφορούν οι μετρήσεις;

4.4.2 Εύρος της ανάλυσης: Ποια είναι τα όρια;

4.4.3 Ουσιαστικότητα: Ποια θέματα πρέπει να αξιολογούνται και να είναι στο επίκεντρο;

4.4.4 Ο ρόλος των εξωτερικοτήτων

4.4.5 Αποτίμηση: Ποιοι δείκτες μέτρησης χρησιμοποιούνται, με ποιον τρόπο και γιατί;

4.4.6 Χρονικό πλαίσιο: Ποιο είναι ένα χρήσιμο χρονικό πλαίσιο;

4.4.7 Σύνοψη των βασικών παραμέτρων

4.5 Προκλήσεις και μελλοντικές εξελίξεις

4.5.1 Διασφάλιση του κεντρικού (και όχι περιφερειακού) ρόλου της βιώσιμης διοικητικής λογιστικής

4.5.2 Διασφάλιση χρήσης συναφών δεικτών

4.5.3 Γιατί οι οργανισμοί (δεν) εφαρμόζουν τη βιώσιμη διοικητική λογιστική και έλεγχο

4.5.4 Ο ρόλος του λογιστικού επαγγέλματος

4.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 5: Υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας

5.1 Εισαγωγή στην πρακτική των εκθέσεων βιωσιμότητας

5.1.1 Διαφορετικές ονομασίες και μορφές της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

5.1.2 Ο σκοπός της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

5.1.3 Πού εστιάζει αυτό το κεφάλαιο

5.2 Το ιστορικό της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

5.2.1 Πρωτοποριακά παραδείγματα

5.2.2 Περιβαλλοντικές εκθέσεις και πρωτοβουλίες υποβολής εκθέσεων

5.2.3 Η πρωτοβουλία υποβολής εκθέσεων απολογισμού σε παγκόσμιο επίπεδο (GRI) και η διεύρυνση της υποβολής εκθέσεων

5.2.4 Η υποβολή εκθέσεων γίνεται κοινώς αποδεκτή

5.2.5 Η συνεχής εξέλιξη της υποβολής εκθέσεων

5.3 Χαρακτηριστικά της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

5.4 Πρότυπα και πλαίσια υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

5.4.1 Η πρωτοβουλία υποβολής εκθέσεων απολογισμού σε παγκόσμιο επίπεδο (GRI)

5.4.2 Ολοκληρωμένη αναφορά

5.4.3 Οργανισμός λογιστικών προτύπων για τη βιωσιμότητα (SASB)

5.4.4 Το CDP και άλλα πλαίσια

5.4.5 Σύνοψη προτύπων και πλαισίων υποβολής εκθέσεων

5.5 Ρύθμιση της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας: Μία συνεχιζόμενη αντιπαράθεση

5.5.1 Αύξηση των πρωτοβουλιών ρύθμισης

5.5.2 Πρέπει να ρυθμίζεται η υποβολή εκθέσεων βιωσιμότητας — και πώς;

5.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές Αναφορές

Κεφάλαιο 6: Η διαδικασία της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας

6.1 Εισαγωγή στο ιεραρχικό μοντέλο διαδικασίας με στάδια

6.1.1 Εισαγωγή στη στρατηγική και την ολιστική λογοδοσία

6.2 Γιατί ο οργανισμός συντάσσει έκθεση βιωσιμότητας;

6.3 Σε ποιους απευθύνονται οι συγκεκριμένες πληροφορίες;

6.3.1 Προσδιορίζοντας τα ζητήματα που απασχολούν τα ενδιαφερόμενα μέρη

6.4 Τι είδους πληροφορίες παρέχονται;

6.4.1 Αποφασίζοντας ποιο θα είναι το περιεχόμενο της έκθεσης: Ουσιαστικότητα και συμμετοχή των ενδιαφερόμενων μερών

6.4.2 Ανάλυση ουσιαστικότητας

6.4.3 Πόσο λεπτομερής πρέπει να είναι η αξιολόγηση ουσιαστικότητας;

6.5 Με ποιον τρόπο και σε ποια μορφή δημοσιοποιούνται οι πληροφορίες;

6.6 Διασφάλιση της βιωσιμότητας

6.6.1 Πρακτικές διασφάλισης της βιωσιμότητας και χρηματοοικονομικού ελέγχου

6.6.2 Πλαίσια για τη διασφάλιση της βιωσιμότητας

6.6.3 Ζητήματα και προκλήσεις διασφάλισης της βιωσιμότητας

6.7 Ο ρόλος της υποβολής εκθέσεων βιωσιμότητας και τα όριά της

6.8 Επίλογος

Βιβλιογραφικές πηγές

Κεφάλαιο 7: Επενδύσεις ESG και διαχείριση κινδύνων

7.1 Εισαγωγή στις χρηματοοικονομικές αγορές και τα θέματα βιωσιμότητας

7.1.1 Χρηματοοικονομικές αγορές, κίνδυνος και απόδοση: Συμπεριλαμβάνοντας τη βιωσιμότητα στην εξίσωση

7.2 Οι χρηματοοικονομικές αγορές και το ESG

7.2.1 Είδη επενδύσεων ESG

7.3 Από την οπτική των οργανισμών: Κίνδυνοι, μελλοντική αβεβαιότητα και βιωσιμότητα

7.3.1 Εντοπισμός κινδύνων βιωσιμότητας

7.3.2 Αυξημένη αβεβαιότητα και κλιματική αλλαγή

7.3.3 Εκτίμηση κινδύνων

7.3.4 Λήψη αποφάσεων και επικοινωνία

7.4 Ο ρόλος της βιωσιμότητας στις χρηματοοικονομικές αγορές

7.5 Ο ρόλος των ESG βαθμολογιών, αξιολογήσεων και κατατάξεων

7.6 Χρηματοοικονομικές αγορές, ESG, λογιστική και λογοδοσία

7.6.1 ESG και χρηματοοικονομική απόδοση

7.6.2 Συμμετοχή των επενδυτών

7.7 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 8: Εξωτερική λογιστική

8.1 Σύντομη διευκρίνιση για τον όρο και το κεντρικό θέμα του κεφαλαίου

8.2 Πρακτικές εξωτερικής λογιστικής και η εμφάνισή τους

8.2.1 Πρώτα παραδείγματα και εξέλιξη

8.3 Κίνητρα και λογική βάση για τη σύνταξη των εξωτερικών αναφορών

8.4 Μορφές εξωτερικής λογιστικής

8.5 Συντάκτες και αποδέκτες των εξωτερικών αναφορών

8.5.1 Συντάκτες των εξωτερικών αναφορών

8.5.2 Αποδέκτες των εξωτερικών αναφορών

8.6 Περιορισμοί στις δυνατότητες των πρακτικών εξωτερικής λογιστικής

8.6.1 Αρνητική κριτική για τις πρακτικές της εξωτερικής λογιστικής

8.6.2 Πώς η εξωτερική λογιστική θέτει υπό αμφισβήτηση τις συμβατικές απόψεις για τη λογιστική;

8.7 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

ΜΕΡΟΣ III: Θέματα βιώσιμης λογιστικής

Κεφάλαιο 9: Η λογιστική προσέγγιση για το κλίμα

9.1 Κλιματική αλλαγή: ζήτημα καθοριστικής σημασίας

9.1.1 Μια σύντομη εισαγωγή στην κλιματική αλλαγή

9.1.2 Κλιματική αλλαγή και συνέπειες

9.1.3 Ορολογία

9.2 Πώς αφορά η κλιματική αλλαγή τους οργανισμούς και τη λογιστική;

9.2.1 Ρύθμιση, συντονισμός και συνεργασία

9.2.2 Επιπτώσεις και αλληλεξαρτήσεις

9.2.3 Άμεσες και έμμεσες εκπομπές: Τα τρία επίπεδα υπολογισμού ανθρακικού αποτυπώματος

9.3 Πρακτικές λογιστικής και λογοδοσίας άνθρακα

9.3.1 Χρηματοοικονομική λογιστική άνθρακα

9.3.2 Διοικητική λογιστική και έλεγχος για το κλίμα

9.3.3 Γνωστοποίηση και αναφορά για τον άνθρακα και το κλίμα

9.4 Λογιστική και κλιματική έκτακτη ανάγκη: βασικά ζητήματα προς διερεύνηση

9.4.1 Εκπομπές άνθρακα σε σχετικούς και απόλυτους όρους

9.4.2 Επιπτώσεις της χρήσης ισοδυνάμων και της εμπορευματοποίησης

9.4.3 Αντιστάθμιση άνθρακα

9.4.4 Καταναλωτές, αποτύπωμα άνθρακα και σήμανση προϊόντων

9.5 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 10: Λογιστική διαχείρισης υδάτινων πόρων

10.1 Το νερό ως ζήτημα καθοριστικής σημασίας

10.1.1 Βιώσιμη διαχείριση νερού

10.1.2 Η σημασία του πλαισίου αναφοράς

10.1.3 Το σύνθετο και πολύπλευρο ζήτημα του νερού

10.2 Τι σχέση έχει το νερό με τους οργανισμούς και τη λογιστική;

10.2.1 Επιπτώσεις και αλληλεξαρτήσεις

10.2.2 Νερό και διαχείριση κινδύνου

10.2.3 Οι επιπτώσεις του νερού για τη λογιστική και λογοδοσία

10.3 Βασικά θεσμικά όργανα και πλαίσια που αφορούν το νερό

10.3.1 Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών (ΟΗΕ)

10.3.2 Κανονιστικές ρυθμίσεις και διακυβέρνηση για το νερό

10.3.3 Άλλες πρωτοβουλίες για το νερό

10.4 Λογιστική νερού και πρακτικές λογιστικής αναφοράς

10.4.1 Μέτρηση νερού και πρακτικές διοικητικής λογιστικής

10.4.2 Αναφορά για τη χρήση υδάτων

10.4.3 Σύνοψη των πρακτικών λογιστικής νερού

10.5 Λογιστική νερού και λογοδοσία: Μελλοντικές προοπτικές

10.5.1 Γενικά θέματα που αφορούν τη λογιστική νερού σε οργανισμούς

10.5.2 Ογκομετρική λογιστική υδατικών πόρων

10.5.3 Λογιστική και τιμολόγηση του νερού

10.5.4 Πόσο χρήσιμη είναι η αναφορά για το νερό;

10.5.5 Επίπεδα και χρονικό πλαίσιο αναφοράς για το νερό

10.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 11: Λογιστική προσέγγιση για τη βιοποικιλότητα

11.1 Απώλεια βιοποικιλότητας: ένα καίριο ζήτημα βιωσιμότητας

11.1.1 Απώλεια βιοποικιλότητας και η έκτη μεγάλη μαζική εξαφάνιση

11.1.2 Υπηρεσίες οικοσυστήματος

11.1.3 Γιατί είναι σημαντική η βιοποικιλότητα

11.2 Ποια είναι η σχέση της βιοποικιλότητας με τους οργανισμούς και τη λογιστική;

11.2.1 Επιπτώσεις και αλληλεξαρτήσεις

11.2.2 Βιοποικιλότητα και λογιστική

11.3 Θεσμοί και πρωτοβουλίες που σχετίζονται με τη βιοποικιλότητα

11.3.1 Πρωτοβουλίες σε διεθνές επίπεδο

11.3.2 Πλαίσια και πρωτοβουλίες για την αξιολόγηση και την αποτίμηση της βιοποικιλότητας

11.3.3 Σύνοψη βασικών θεσμών και πρωτοβουλιών

11.4 Λογιστικές πρακτικές και πρακτικές λογοδοσίας για τη βιοποικιλότητα

11.4.1 Αναφορά βιοποικιλότητας

11.4.2 Καταγραφή βιοποικιλότητας

11.4.3 Μέτρηση της βιοποικιλότητας

11.5 Βασικές συζητήσεις σχετικά με τη λογιστική και λογοδοσία της βιοποικιλότητας

11.5.1 Τι συνιστά μια καλή αναφορά βιοποικιλότητας;

11.5.2 Πόσο ολοκληρωμένες είναι οι προσπάθειες καταγραφής της βιοποικιλότητας;

11.5.3 Πώς πρέπει να αποτιμούμε τη βιοποικιλότητα;

11.5.4 Σύνοψη βασικών σημείων διαφωνίας

11.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 12: Λογιστική για τα ανθρώπινα δικαιώματα

12.1 Ανθρώπινα δικαιώματα

12.1.1 Rana Plaza

12.1.2 Σύγχρονη δουλεία

12.1.3 Ορυκτά από περιοχές συγκρούσεων

12.1.4 Σύνοψη της εισαγωγής στα ανθρώπινα δικαιώματα

12.2 Τι σχέση έχουν τα ανθρώπινα δικαιώματα με τους οργανισμούς και τη λογιστική;

12.2.1 Οργανωτικές επιπτώσεις στα ανθρώπινα δικαιώματα

12.2.2 Ανθρώπινα δικαιώματα και οργανωτικός κίνδυνος

12.3 Οργανώσεις και κανονισμοί προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

12.3.1 Τα Ηνωμένα Έθνη

12.3.2 Κατευθυντήριες γραμμές του ΟΟΣΑ για Πολυεθνικές Επιχειρήσεις

12.3.3 Κυβερνήσεις και εθνικές νομοθεσίες

12.3.4 Διεθνείς ΜΚΟ

12.3.5 Σύνοψη οργανισμών και κανονισμών για την προστασία των ανθρωπίνων δικαιωμάτων

12.4 Λογιστική για τις πρακτικές ανθρωπίνων δικαιωμάτων

12.4.1 Λογιστική για τα ανθρώπινα δικαιώματα

12.4.2 Πώς η λογιστική μπορεί να ενισχύσει τη λογοδοσία για τα ανθρώπινα δικαιώματα

12.4.3 Αναφορά και γνωστοποίηση ανθρωπίνων δικαιωμάτων

12.4.4 Σύνοψη της λογιστικής για τις πρακτικές ανθρωπίνων δικαιωμάτων

12.5 Ανάπτυξη πρακτικών λογιστικής και λογοδοσίας για τα ανθρώπινα δικαιώματα

12.5.1 Μπορεί η βελτιωμένη διαδικασία αναφοράς και διαφάνειας να βελτιώσει τα ανθρώπινα δικαιώματα;

12.5.2 Όρια αναφοράς και λογοδοσία

12.5.3 Σύνοψη ερωτήσεων σχετικά με τη λογιστική για τα ανθρώπινα δικαιώματα

12.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

Κεφάλαιο 13: Λογιστική προσέγγιση για την οικονομική ανισότητα

13.1 Τι είναι η οικονομική ανισότητα και γιατί αποτελεί ζήτημα βιωσιμότητας;

13.1.1 Τι είναι η οικονομική ανισότητα;

13.1.2 Μέτρηση της οικονομικής ανισότητας

13.1.3 Αιτίες οικονομικής ανισότητας

13.1.4 Γιατί, λοιπόν, η οικονομική ανισότητα αποτελεί πρόβλημα βιωσιμότητας;

13.2 Τι σχέση έχει η οικονομική ανισότητα με τους οργανισμούς και τη λογιστική;

13.2.1 Πώς η οικονομική ανισότητα επηρεάζει τους οργανισμούς

13.2.2 Πώς οι οργανισμοί και η λογιστική μπορούν να επηρεάσουν την οικονομική ανισότητα

13.2.3 Σύνοψη της σχέσης αλληλεπίδρασης μεταξύ λογιστικής, οργανισμών και οικονομικής ανισότητας

13.3 Οικονομική ανισότητα: Θεσμοί και οργανισμοί

13.3.1 Διεθνείς οργανισμοί

13.3.2 Διεθνή κοινωνικά κινήματα

13.3.3 Εθνικές φορολογικές, εισοδηματικές και εργασιακές πολιτικές

13.4 Λογιστική και λογοδοσία για την οικονομική ανισότητα

13.4.1 Η οργάνωση της οικονομικής δραστηριότητας

13.4.2 Εισόδημα και μισθοί

13.4.3 Φόροι, φοροαποφυγή και οικονομική ανισότητα

13.4.4 Πρακτικές γνωστοποίησης οικονομικής ανισότητας

13.5 Οικονομική ανισότητα: Τι απομένει ακόμη να επιλυθεί;

13.5.1 Βελτίωση της λογιστικής για την ισότητα σε διάφορες οργανωτικές μορφές

13.5.2 Πώς να αλλάξει η οπτική της λογιστικής σε σχέση με την εργασία

13.5.3 Ο ρόλος της λογιστικής στη φορολογία

13.5.4 Περιορισμοί των τρεχουσών πρακτικών αναφοράς

13.6 Επίλογος

Βιβλιογραφικές αναφορές

ΜΕΡΟΣ IV: Επίλογος

Κεφάλαιο 14: Τελικές παρατηρήσεις

14.1 Ελπίδα ή/και απόγνωση;

14.2 Λογιστική και λογοδοσία στη μετάβαση για τη βιωσιμότητα

Βιβλιογραφική αναφορά

Ευρετήριο