Αρδεύσεις και αρδευτικό νερό
Πώς σχεδιάζω σωστά ένα αρδευτικό σύστημα σε συνθήκες λειψυδρίας; Πώς υπολογίζω με ακρίβεια τις υδατικές ανάγκες μιας καλλιέργειας; Πώς επιλέγω ανάμεσα σε επιφανειακή, καταιονισμό ή στάγδην άρδευση; Πώς εφαρμόζω γεωργία ακριβείας με GIS και τηλεπισκόπηση; Και πώς συντάσσω μια μελέτη δυνητικής εξοικονόμησης ύδατος σύμφωνα με τα ΦΕΚ 428/Β/1989 και 863/Β/2018;
Το βιβλίο "Αρδεύσεις και αρδευτικό νερό" απαντά σε αυτά τα ερωτήματα καθώς είναι οργανωμένο σε 9 κεφάλαια και είναι το μοναδικό που αναλύει μαζί την κλασική επιστήμη αρδεύσεων και τη σύγχρονη γεωργία ακριβείας, προσαρμοσμένο στην ελληνική νομοθεσία και πραγματικότητα.
Το 1ο κεφάλαιο εγκαθιδρύει τις βασικές αρχές: ο ρόλος του νερού στην ανάπτυξη των φυτών, η άρδευση ως σύστημα διαχείρισης, το ενιαίο σύστημα έδαφος-νερό-φυτό-ατμόσφαιρα (SPAC), η υπεράρδευση/υποάρδευση, η αποδοτικότητα άρδευσης και ο υπολογισμός αρδευτικής δόσης. Το 2ο κεφάλαιο αναλύει σε βάθος τη σχέση εδάφους-νερού: πορώδες, δομή, μηχανική σύσταση, εδαφική υγρασία, καμπύλη pF, υδατοϊκανότητα, σημείο μόνιμης μάρανσης, ωφέλιμη υγρασία, με ψηφιακές εδαφολογικές βάσεις δεδομένων.
Το 3ο κεφάλαιο πραγματεύεται τη διηθητικότητα με το κλασικό μαθηματικό μοντέλο Kostiakov και τα κριτήρια απορροής/λιμνάζοντος νερού. Το 4ο κεφάλαιο καλύπτει την εξατμισοδιαπνοή με τη μέθοδο FAO Penman-Monteith και Blaney-Criddle (με ενδεικτικές τιμές για τμήματα της Ελλάδας από το ΦΕΚ 428/Β/1989), τους φυτικούς συντελεστές Kc και τα στάδια ανάπτυξης καλλιεργειών. Το 5ο κεφάλαιο αναπτύσσει τον προγραμματισμό άρδευσης μέσω υδατικού ισοζυγίου στο ριζόστρωμα, με τη μέγιστη επιτρεπόμενη εξάντληση (MAD) και την πλήρη μέθοδο FAO.
Το 6ο κεφάλαιο αντιμετωπίζει τα αρδευτικά δίκτυα: υδραυλικά χαρακτηριστικά (Hazen-Williams με πλήρη πίνακα σταθεράς C), γεωτρήσεις και άντληση, ισχύ κινητήρα, αποδοτικότητα εφαρμογής/αποθήκευσης, ομοιομορφία άρδευσης. Το 7ο κεφάλαιο αναλύει όλες τις μεθόδους άρδευσης — επιφανειακή (αυλάκια, κατάκλιση), καταιονισμό, επιφανειακή και υπόγεια στάγδην — με σαφή κριτήρια επιλογής και υπολογιστικά παραδείγματα.
Το 8ο κεφάλαιο εξειδικεύεται στη γεωργία ακριβείας: βασικές αρχές άρδευσης ακριβείας, χωρική παραλλακτικότητα και ζωνοποίηση, αισθητήρες και συστήματα παρακολούθησης, τηλεπισκόπηση και δείκτες βλάστησης (NDVI), μεταβλητή άρδευση (VRI) και GIS. Το 9ο κεφάλαιο κλείνει με το ελληνικό θεσμικό πλαίσιο: εισαγωγή στη διαχείριση υδατικών πόρων στη γεωργία, ΚΥΑ, έννοια δυνητικής εξοικονόμησης ύδατος και πραγματικής μείωσης χρήσης, μεθοδολογία μελετών σύμφωνα με το ΦΕΚ 863/Β/2018, και εφαρμοσμένο παράδειγμα σε συλλογικό αρδευτικό δίκτυο του ΤΟΕΒ Σκλήθρου Φλώρινας.
Το βιβλίο αυτό απευθύνεται σε φοιτητές και μεταπτυχιακούς Αγρονόμων-Τοπογράφων Μηχανικών, Γεωπονίας, Πολιτικών Μηχανικών (υδραυλικά) και Μηχανικών Περιβάλλοντος· σε επαγγελματίες γεωπόνους και μελετητές· σε στελέχη ΤΟΕΒ, Δ.Ε.Υ.Α., Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, ΓΓ Υδάτων· και σε αγρότες που θέλουν να αναβαθμίσουν την αρδευτική τους πρακτική.
